+

              

Ból głowy należy do głównych problemów zdrowia publicznego. Zalicza się go do 10 najczęstszych dolegliwości w praktyce lekarskiej i jest uważany za jedną z częstszych przyczyn absencji chorobowej.

Statystycznie 78% kobiet i 68% mężczyzn odczuwało ból głowy przynajmniej raz w ciągu ostatniego roku, a 36% kobiet i 19% mężczyzn cierpi z powodu nawracających bólów głowy. Ból głowy jest elementem choroby, który często sprowadza uczucie lęku. Wielu pacjentów z powodu silnych czy uporczywych dolegliwości obawia się najgorszych rzeczy: guza mózgu czy innych ciężkich chorób. Ale rzeczywistość jest bardziej łaskawa – zaledwie 0,004% ostrych epizodów bólowych spowodowanych jest poważną przyczyną.

Przyczyny
Powody bólu są różne. Mogą ograniczać się do patologii toczących się w obrębie samej głowy albo leżeć poza nią – z reguły mają wtedy charakter ogólnoustrojowy. Pierwszy powód najczęściej wywodzi się ze struktur okołomózgowych, a jego najczęstszą formą jest napięciowy ból głowy (90% przypadków) oraz migrena. Mogą go jednak wywoływać także  schorzenia okulistyczne (np. jaskra), laryngologiczne (np. zapalenie zatok), neurologiczne czy stomatologiczne (np. próchnica, stany zapalne uzębienia). Przyczyny ogólnoustrojowe to
najczęściej infekcje, często związane z podwyższoną temperaturą ciała, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistości, schorzenia reumatologiczne.

Nie zawsze same
Nierzadko bólom głowy towarzyszą inne objawy. Ze strony przewodu pokarmowego mogą być to dolegliwości żołądkowo-jelitowe, np. nudności, wymioty, ze strony innych układów:
wrażliwość na światło (fotofobia) lub hałas (fonofobia), a także objawy neurologiczne (zaburzenia wzroku, zawroty, niedowład). Wypada także zwrócić uwagę na bóle stawów, złe  samopoczucie, gorączkę – mogą być one traktowane jako przyczyny ogólnoustrojowe. Nasi pacjenci w większości przypadków świetnie sobie radzą z bólem głowy. Reklamy telewizyjne z popularną Goździkową i etopiryną czy z ibupromem oraz powszechna dostępność do środków przeciwbólowych powodują, że wiele osób potrafi samodzielnie poradzić sobie z tym problemem.

Kiedy niebezpieczne?
Trzeba jednak pamiętać, że bóle głowy mogą sugerować niebezpieczeństwo dla naszego zdrowia czy życia. Naszą uwagę musi zwrócić nagły początek, nowego, ostrego bólu głowy, jego narastający charakter, ból zapoczątkowany wysiłkiem, napięciem mięśni, kaszlem czy aktywnością seksualną. Inne niepokojące objawy to: zaburzenia świadomości, nastroju, pamięci czy objawy neurologiczne, np. niedowłady, porażenia, zaburzenia widzenia. Bóle głowy, pojawiające się po raz pierwszy u osób po 50 roku życia, powinny budzić szczególną uwagę pacjenta, gdyż naczynioruchowe bóle mają swój początek głównie u ludzi młodych. W tych przypadkach pomoc lekarska w diagnostyce i leczeniu jest niezbędna.

Leczenie nie jest proste
Leczenie bólu głowy powinno być przyczynowe, czyli eliminujące przyczynę jego występowania (np. w przypadku nadciśnienia tętniczego dążymy do utrzymania jego prawidłowych wartości, w przypadku próchnicy zębów stosujemy leczenie stomatologiczne, a w przypadku wady wzroku czy jaskry leczenie okulistyczne – itp.). Pacjent bez wiedzy lekarza może brać  leki wtedy, kiedy ma ustaloną przyczynę bólu głowy i występują u niego analogiczne dolegliwości. Leki dostępne bez recepty to paracetamol, pyralgin, ibuprom, aspiryna. Przy  pojawiającej się jakiejkolwiek wątpliwości co do istoty bólu głowy, poradźmy się swojego lekarza.