+

              

Gdyby poważnie traktować reklamy preparatów multiwitaminowych dla dzieci, to substancje te byłyby panaceum na wszelkie choroby. Tymczasem coraz częściej w dyskusjach medycznych pojawiają się głosy, by nie przeceniać roli owych preparatów. Ba, część lekarzy nie zaleca posiłkowania się witaminami w tabletkach, o ile odżywiamy się prawidłowo.

Witaminy nie są cudownymi lekami. Owszem, stymulują odporność organizmu, ale są tylko jednym z czynników na to wpływających. Mogą też działać obosiecznie. Jako przykład takiego niekorzystnego wpływu bardzo często wskazywany jest taki fakt – podawanie preparatu wielowitaminowego z zawartością żelaza podczas przeziębienia przynosi odwrotny skutek – bakterie czerpią z niego energię. Czy warto więc podawać dzieciom multiwitaminy?

Opinie niejednoznaczne

Zdania na ten temat są tak podzielone, że czasopisma lekarskie na całym świecie uciekają się aż do przeprowadzania sondaży wśród lekarzy rodzinnych. Wyniki próbował podsumować International Journal of Medical Science. Są zaskakująco podobne: połowa lekarzy rodzinnych zaleca stosowanie preparatów witaminowych u dzieci w przypadku „konieczności uzupełnienia diety w okresach wzmożonego zapotrzebowania” – czyli w przypadku naszej strefy klimatycznej późną jesienią, zimą i wczesną wiosną; jedna czwarta – „w przypadku stwierdzenia objawów niedoborów”. Około 6-8% lekarzy była przeciwna stosowaniu preparatów, padały nawet twierdzenia o „efekcie placebo i wpływie wyłącznie psychoterapeutycznym”.

Dlaczego tak?

Ważnym aspektem podnoszonym przez zwolenników podawania dzieciom preparatów multiwitaminowych jest to, że obecnie spożywamy tzw. żywność wyskoprzetworzoną, która bardzo często traci sporo ze swoich naturalnych, drogocennych dla naszego zdrowia substancji, zyskując w procesie przetwórczym różne niekorzystne dla nas składniki.

Konserwanty, barwniki, „polepszacze smaku”, metale ciężkie, pestycydy, nawozy często znajdu-ją się w warzywach i owocach, mleku, mięsie, produktach mącznych. Stosowanie multiwitamin wydaje się więc dobrą formą uzupełniania niedoborów natural-nych składników, zwłaszcza w czasie tzw. przesilenia wiosennego, stanach po zabiegach operacyjnych lub długotrwałym stosowaniu antybiotyków, w okresach wzmożonego wysiłku fizycznego i intelektualnego.

Lekarze z krajów wysoko uprzemysłowionych jako kolejne ar-gumenty „za” wskazywali także: stres, brak czasu na przygoto-wywanie pełnowartościowych posiłków, kiepską wartość odżywczą wysoko przetworzonych produktów spożywczych i tzw. fast foodów.

Ale, ale – czyli nie przesadzamy

Opinie medyczne zgodne są jednak, że podawanie preparatów multiwitaminowych powinno odbywać się pod kontrolą lekarza, gdyż musi być zróżnicowane w zależności od grupy wiekowej. Stałego podawania określonych witamin lub składników mineralnych wymagają jedynie dzieci z różnymi stanami chorobowymi, w których na skutek stosowanej diety, leków lub niedostatecznego przyswajania przez organizm potrzebnego składnika (-ów) dochodzi do ich niedoboru.

Z drugiej strony, każda substancja chemiczna – w tym witamina – podana w nadmiarze może szkodzić. Nawet przy ścisłym przestrzeganiu dawkowania preparatu multiwitaminowego może dojść do podania nadmiernej dawki jakiejś witaminy, jeśli dziecko otrzymuje jednocześnie duże ilości produktów spożywczych wzbogaconych w daną witaminę. Tu lekarze podają przykład możliwości przedawkowania witaminy A u niemowląt i małych dzieci pijących duże ilości soków dla dzieci na bazie marchwi i zażywających regularnie nawet minimalną ilość tej witaminy.

I pamiętajmy, że preparaty te zawierają dodatkowe składniki: substancje smakowe i konserwujące. Popularna jest np. laktoza, a część dzieci cierpi na jej nietolerancję, glukoza – nie jest wskazana przy cukrzycy, a barwniki, mogą być alergenami. 

Na koniec uwaga: Nie ma znaczenia, że praktycznie wszystkie preparaty wielowitaminowe dostępne są bez recepty. Jeśli chcemy podawać je naszym pociechom, to stosujmy tylko te, których skład jest specjalnie dostosowany do potrzeb dzieci i to najlepiej w określonym wieku. Zawsze powinniśmy zasięgnąć wcześniej opinii lekarza rodzinnego.